Alman Çeşmesi

Alman Çeşmesi

Sultan Ahmet Meydanı’nda Türk çeşmelerinden farklı olarak, Türk-Alman dostluğunun ve ticari ilişkilerin anısına eski hipodrom alanının kuzeyinde, I. Ahmet Türbesi’nin karşısında 1898 yılında, son Alman imparatoru (Kaiser) II. Wilhelm’in Osmanlı İmparatorluğu’nu ikinci ziyareti sonrasında, Osmanlı Sultanı II. Abdülhamit ve İstanbul halkına armağa olan ,Alman Çeşmesi’nin bütün parçaları Almanya’da yapılarak, daha sonra İstanbul’a getirilerek birleştirilmiş ve 27 Ocak 1901 Alman yetkililerinin de katılımıyla açılışı yapılan Alman Çeşmesi 120 yılı aşkın bir zamandır güzelliği ve heybetiyle İstanbullulara hizmet etmektedir.

ALMAN ÇEŞMESİ’NİN HİKAYESİ

20. yüzyılın son çeyreğinde dünya tarihinde diplomasideki gelişmeler Türk-Alman ilişkilerinin kurulmasına sebep olmuş, Alman İmparatoru II. Wilhelm, Osmanlı İmparatorluğu’nu üç kez ziyaret etmiş ve Osman Sultanı II. Abddülhamit ile iyi ilişkiler kurmuşlardır. Sultan II. Abdülhamid, imparator ve eşinin bu ziyaretlerine son derece önem göstermiş, imparatorluğun her gittiği yerinde coşku ve ihtişamla karşılanmasını sağlamış ve kıymetli hediyeler takdim etmiştir. Alman İmparatoru, ikinci ziyaretinde Bağdat demiryolunun yapım işinin Almanlara verileceği sözünü almasından sonra, bu ziyaretlerin ve Türk halkının misafirperverliği karşısında Türk-Alman dostluğunun nişanesi olarak, İstanbul halkına bir çeşme hediye etmek istediğini dile getirmiştir. Nişantaşı gibi farklı semtlerin adı geçmesine rağmen, su kaynaklarının fazla olması ve İstanbul halkının en fazla yararlanacağı yer olması sebebiyle Sultanahmet’te karar kılınmıştır.

ALMAN ÇEŞMESİ’NİN YAPIMI

Mimar Spitta yapının planını çizmiştir. Bu tasarım sürecinde de II. Wilhelm yorumlarda ve yönlendirmelerde bulunmuştur. Çeşmenin uygulamasını ise Mimar Shcoele üstlenmiştir. Çeşme Almanya’da yapılmış. Bölgedeki peyzaj çalışmaları sonrasında evler yıkılmış, kaldırımlar onarılmış ve meydan uygun hale getirilmiş ve parçaları Almanya’dan getirilen çeşme, buradaki temelinin üzerine kurulmuştur.

ALMAN ÇEŞMESİ’NİN MİMARİSİ

Alman Çeşmesi çok değerli malzemeler ile zengin bir biçimde yapılmış olmakla beraber Türk çeşme mimarisine aykırı bir görünüşte, tamamen Neo-Bizans üslubunda inşa edilmiştir. Sekizgen plana sahip olan Alman Çeşmesi’nde taşıyıcı öğe olarak sekiz yeşil sütun görülmektedir. Sütunların arası yuvarlak kemerle geçilmiş olup kubbeyi taşıyan sekiz yuvarlak kemer bulunmaktadır. Yapı, içten basık dıştan kurşun kaplı dilimli bir kubbe ile örtülüdür. Meydanı doğrudan ana cepheden çeşmenin içine sekiz basamakla çıkılmakta ortadaki mermer haznenin etrafını dolanmaktadır.

Alman Çeşmenin merdivenle çıkılan bölgesi hariç, diğer yedi köşesinde yedi adet musluk ve altlarında tekne biçiminde geniş ve uzun yalaklar bulunmaktadır. Mermer kaidenin her bir yüzeyinde tunç oymalardan yapılmış musluklar yer almaktadır. Muslukların yerleştiği tablalarda birbirine geçen akantüs yaprağı, palmet motifi gibi bitkisel bezemeli süslemeler görülmektedir. Hemen üstünde ise yapıyı dolaşan zencerek motifli bir süsleme kuşağı yer almaktadır. Sütunların alt kaidesi ve başlıkları tunçtan yapılmış olup kabartma motiflidir. Çeşmenin sütunlarının bağlandığı kemerlerin üzerinde mozaik süslemeler görülmektedir. Siyah, beyaz ve altın yaldızlı parçalarla yapılan bezemenin motifi daire içinde yıldızlarla oluşturulmuş geometrik olmasına rağmen bitkisel süsleme izlenimi veren kemer süslemesinin tam ortasında birer adet madalyonlar bulunmaktadır. Bahsi geçen madalyonların dördünde yeşil zemine II. Abdülhamid’in tuğrası diğer dördünde ise Prusya mavisi üzerine II. Wilhelm’in markası olan taçlı ”W” mozaikle işlenmiştir.

Kubbeye geçerken korniş bölümünde antik dönem bezemeleri yoğun olarak süslemeli silmeler şeklinde görülmektedir. Kubbe eteğinde kubbeyi dolanan yine antik dönem süslemelerinden oluşan girland motifi yer almaktadır. Kubbenin dilim kısımları silindirik kaburgalarla belirginleştirilmiş olup kaburgalar arasında kalan yüzey Osmanlı pencerelerinde kullanılan parmaklıklara benzer süslenmiştir. Kubbenin tam ortasında bitkisel motifli stilize edilmiş bir alem bulunmaktadır.

Bakır kaplı kubbenin iç yüzeyi altın mozaiklerle işlenmiş olup, renkli dairesel kuşaklar içinde stilize edilmiş çiçek ve geometrik motiflerden oluşmuştur. Göbekle kemerler arasında sekiz adet dairesel madalyon bulunmakta olup,kubbeyi taşıyan kemerlerin iç tarafında Mehmed İzzet Efendi’nin sülüs hattıyla ziyaret yılını (1316) gösteren Osmanlıca kitabe, Ahmed Muhtar Efendi’nin sekiz beyitlik manzum tarihi yer almaktadır.

Çeşmenin tam ortasında kubbenin alt kısmında mermerden yapılmış yekpare şeklinde silindirik gövdeli kubbeli bir su haznesi bulunmaktadır. Kubbesinin tam ortasında tunçtan yapılmış taç biçiminde bir kapak görülmektedir. Su haznesinin gövdesinde tunçtan yapılmış Almanca bir kitabe bulunmaktadır. Su haznesinin etrafını dönen bir dehliz bulunmakta olup, dehlizin zemini geometrik desenlerden oluşan mozaiklerle bezelidir. Dehlizin kenarlarında yedi adet mermer kanepe yerleştirilmiştir.

TÜRK-ALMAN DOSTLUĞUNUN SEMBOLU ALMAN ÇEŞMESİ’NİN AÇILIŞI

Çeşmenin açılış tarihi Sultan II. Abdülhamid’in 25. cülus yıldönümü olarak düşünülmüştür. Fakat çeşme bu tarihe yetişmeyince açılış Alman imparatoru II. Wilhelm’in doğum günü olarak belirlenmiştir. Çeşmenin açılışı  27 Ocak 1901’de devlet töreni ile gerçekleşmiştir. Alman çeşmenin açılışına Türk ve Alman devlet adamları katılmıştır. Tören sonunda II. Abdülhamid tarafından İmparatora takdim edilmek üzere hediyeler gönderilmiştir. İstanbul halkının çeşmeyi oldukça hoş karşılaması ve övgülerle söz edilmesi Alman gazetelerinde büyük yer etmiştir.

ALMAN ÇEŞMESİ’NE ULAŞIM

Alman Çeşmesi’ne ulaşım oldukça kolay. T1 Kabataş-Bağcılar Tramvay Hattı’nı kullanıp, Sultanahmet durağında inerek ulaşabilirsiniz.

Yapılış amacına uygun olarak Sultanahmet Meydanı’nda İstanbul halkına ve turistlere hizmet veren çeşme, taşınmaz kültür varlıklarımızın en güzide yapılarından biri olarak yaşamaya devam etmektedir.

Özellikler
  • Kafeterya
  • Ücretsiz
  • Wc

Henüz yorum yok.

Değerlendirmenizi gönderin

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar işaretlendi *

Ara.Bul.Keşfet

Anadolunun eşsiz güzellikleri ve geçmiş uygarlıkların ayak izlerini keşfet!

Ara.Bul.Keşfet

Anadolunun eşsiz güzellikleri ve geçmiş uygarlıkların ayak izlerini keşfet!

Tarihsel Miras

Anadolu Mirası

Festivaller

Back to Bello home

Copyright by Gezop. Tüm hakları saklıdır.

Back to Bello home

Copyright by Gezop. Tüm hakları saklıdır.